Zaimki to małe słowa o dużym znaczeniu. Kiedy uczymy się innego języka, często chętnie poznajemy wielkie słowa, długie imponujące rzeczowniki i mocne czasowniki - ale niemożliwe jest prowadzenie rozmowy bez małych niepozornych zaimków.
Istnieje wiele różnych rodzajów zaimków. Mogą one zastąpić osobę, zwierzę, roślinę lub przedmiot i wszystkie pełnią istotną rolę w zdaniu.
Wszystkie je dla Was omówimy więc łapcie za zeszyty i długopisy. Znajomość zaimków znacznie pomoże Ci podczas nauki języka niemieckiego. Oto dlaczego.
1. Zaimki mają znaczenie
Na szczęście, w ciągu kilku ostatnich lat, zaimki zyskały więcej uznania, na które zasługują. Szczególnie zaczęto doceniać zaimki osobowe, ponieważ świat otwiera się na różnorodność płci.
Coraz więcej osób umieszcza preferowane przez siebie zaimki osobowe w swoim profilu na mediach społecznościowych lub przedstawia się nimi. Odnoszenie się do naszego rozmówcy zgodnie z wybranymi przez niego zaimkami to oznaka szacunku.
2. Potrzebujesz zaimków nieporównywalnie częściej niż innych słów
Badania pokazują, że słowa funkcyjne, takie jak zaimki, stanowią około połowy najczęściej używanych słów, mimo że stanowią tylko 0,1% istniejących słów!
Zaimki to świetny wstęp do opanowania wszystkich słów funkcyjnych, które są tak istotne dla każdego języka. Nic dziwnego, że słowa takie jak "ja", "ty" i "ten" są jednymi z najczęściej używanych.
3. Zastąpienie nieznanego słownictwa
Możesz albo nauczyć się wszystkich 162 części ciała po niemiecku, albo po prostu wskazać na właściwą z nich i powiedzieć "dies" (to). To jeden pomocny zaimek, prawda? Tak właśnie działają te słowa.
Kiedy nie znasz odpowiedniego rzeczownika, możesz użyć zamiast niego zaimka, dzięki takiej podpowiedzi Twój rozmówca na pewno łatwiej Cię zrozumie.
Czym jest zaimek?
Zaimek pochodzi z łaciny i oznacza "za rzeczownik", ponieważ zastępuje rzeczownik. Podobnie jak polskie zaimki, zaimki w języku niemieckim pełnią wiele różnych funkcji. Opanowanie ich da Ci niezliczone możliwości w rozmowie.
Zaimki osobowe pozwalają Ci odnosić się do kogoś z odpowiednim rodzajem żeński,męskim lub nijakim. Zaimki pytające pozwalają na zadawanie pytań (wer? wieso? was?) - a co najważniejsze, zaimki dzierżawcze pozwolą Ci zostawić na kawałku ciasta w lodówce przyklejoną karteczkę informującą wszystkich, czyj to kawałek (meins!).
(I zaglądaj na nasz darmowy blog o języku niemieckim, który jest pełen świetnych i przyjemnych lekcji o słownictwie i innych).
Czym różnią się niemieckie zaimki od polskich?
Technicznie rzecz biorąc, niemieckie i polskie zaimki są bardzo podobne. W praktyce bywają równie skomplikowane, ale to nie ich wina! To dlatego, że mogą się one zmieniać wraz z przypadkami, a jeśli uczysz się niemieckiego, mogłeś już zauważyć, że niemieckie przypadki mogą trochę uprzykrzać życie osobom rozpoczynającym naukę niemieckiego.
Dlatego przygotowaliśmy dla Ciebie kilka bardzo szczegółowych list zaimków w języku niemieckim.
1. Zaimki osobowe w języku niemieckim
Największą grupę zaimków stanowią zaimki osobowe (zarówno zaimki podmiotowe, jak i dopełnieniowe).
Wyobraź sobie, że bierzesz udział w zajęciach z niemieckiego online i zauważasz, że Twojego przyjaciela Karla nie ma na zajęciach.
Możesz powiedzieć: "Karla nie ma na zajęciach. Karl śpi" lub zamiast tego możesz powiedzieć "Karla nie ma na zajęciach. On śpi". Zaimek zastępuje Karla, ponieważ już ustaliliśmy, że mówimy o nim.
W tym przypadku, Karl jest podmiotem zdania. On aktywnie coś robi. Oto wszystkie pozostałe niemieckie zaimki osobowe.
| Niemiecki (liczba pojedyncza) | Po polsku | Niemiecki (liczba mnoga) | Po polsku |
| ich | ja | wir | my |
| du | ty | ihr | wy |
| Sie | pan/pani | Sie | państwo |
| er | on | sie | oni |
| sie | ona | sie | one |
| es | ono | sie | one |
2. Niemieckie zaimki osobowe w formie dopełnienia
Powiedzmy, że zastanawiasz się, czy Karl w końcu wstanie z łóżka i zdąży na zajęcia. Więc dzwonisz do Karla. Albo dzwonisz do niego. Widzisz, jak zmienił się jego zaimek, ponieważ stał się przedmiotem, a konkretnie dopełnieniem zdania?
Niemieckie zaimki dopełnieniowe również odmieniają się w ten sposób. "Er schläft" (On śpi) staje się "Ich werde ihn anrufen" (Zadzwonię do niego).
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku | Po niemiecku (liczba mnoga) | Po polsku |
| mich | mnie | uns | nas |
| dich | ciebie | euch | was |
| ihn | niego | sie | nich |
| sie | jej | sie | nich |
| es | niego | sie | nich |
3. Niemieckie zaimki w formie dopełnienia dalszego
Kiedy nasz przyjaciel Karl nie odpowiada, decydujesz, że pójdziesz do niego po zajęciach, żeby dać mu swoje notatki.
W języku polskim oba zaimki wyglądają inaczej (niego, mu) i podobnie będzie po niemiecku, ponieważ polskie "mu" jest w innym przypadku, który znamy jako celownik.
Porównaj te dwa zdania i zauważ, jak w języku niemieckim zmienia się zaimek (ihn + ihm).
| Podmiot | Biernik (Akkusativ) | Celownik (Dativ) | |
| Po polsku | On nie odpowiada | Pójdę do niego. | Dam mu moje notatki. |
| Po niemiecku | Er antwortet nicht | Ich werde ihn besuchen. | Ich werde ihm meine Notizen geben. |
Celownik można rozpoznać po funkcji czasownika. Dative generalnie oznacza, że dajesz coś komuś lub robisz coś dla jego dobra (lub szkody). Czasowniki takie jak "geben" (dawać), "antworten" (odpowiadać), "danken" (dziękować) lub "schaden" (szkodzić) i "wehtun" (krzywdzić) są używane w celowniku.
Generalnie, kiedy dajesz coś komuś (prezent, odpowiedź, podziękowanie itp.) lub coś komuś robisz (krzywdę, ból itp.), używasz celownika. To są jego formy zaimkowe.
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku | Po niemiecku (liczba mnoga) | Po polsku |
| mir | mnie | uns | nam |
| dir | tobie | euch | wam |
| ihm | jemu | ihnen | im |
| ihr | jej | ihnen | im |
| ihm | jemu | ihnen | im |
4. Zaimki zwrotne w języku niemieckim
Czasowniki zwrotne to te, które kończą się na "się", jak "bawić się" lub "stosować się". "Bawić" jest czasownikiem, a "się" zaimkiem zwrotnym, którego czasownik zwrotny potrzebuje, żeby mieć sens.
Weźmy na przykład Karla. Karol nie udziela się na zajęciach.
Po niemiecku: Karl bringt sich im Unterricht nicht ein.
Ale ty to robisz! Udzielasz się na zajęciach. (Dobra robota!)
Po niemiecku: Du bringst dich im Unterricht ein.
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku | Po niemiecku (liczba mnoga) | Po polsku |
| mich | się, mnie | uns | się, nam |
| dich | Cię, ciebie | euch | się, wam |
| sich | się | sich | się |
| sich | się | sich | się |
| sich | się | sich | się |
| sich | się | sich | się |
5. Zaimki dzierżawcze w języku niemieckim
Zgodnie ze swoją nazwą, zaimek dzierżawczy oznacza posiadanie. Ptaki w Gdzie jest Nemo? uwielbiają ten szczególny rodzaj zaimka: MÓJ. MÓJ. MÓJ.
Nie wiedzą o tym, ale oprócz "mój" jest jeszcze "twój", "jego", "jej", "jego", "nasz" i "ich".
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku | Po niemiecku (liczba mnoga) | Po polsku |
| mein | mój | unser | nasz |
| dein | twój | euer | wasz |
| sein | jego | ihr | ich |
| ihr | jej | ihr | ich |
| sein | jego | ihr | ich |
6. Zaimki względne w języku niemieckim
Zaimki względne łączą zdanie podrzędne z głównym. Możesz użyć wielu zdań głównych w jednym zdaniu.
Mam kolegę. Znowu opuścił dziś zajęcia. On potrzebuje moich notatek. One składają się z wielu stron.
Możesz użyć zaimków względnych, aby odnieść się do rzeczownika w poprzednim zdaniu, dzięki czemu Twoja wypowiedź będzie bardziej płynna.
- Mam kolegę, który dziś znowu spóźnił się na zajęcia. Potrzebuje moich notatek, które składają się z wielu stron. Zgadłeś. Mówię o Karlu, którego przedstawiliśmy ci wcześniej.
Po niemiecku:
- Ich habe einen Freund, der heute schon wieder den Unterricht verpasst hat. Deshalb braucht er meine Notizen, welche mehrere Seiten lang sind. Richtig geraten. Ich spreche von Karl, den ich euch vorhin schon vorgestellt habe.
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku | Po niemiecku (liczba mnoga) | Po polsku | |
| Mianownik | der | który | die | tych |
| die | która | die | tych | |
| das | które | die | tych | |
| welcher | który | welche | które | |
| welche | które | welche | które | |
| welches | które | welche | które | |
| Dopełniacz | dessen | którego | deren | których |
| deren | której | deren | których | |
| dessen | którego | deren | których | |
| Celownik | dem | któremu | denen | którym |
| der | której | denen | którym | |
| dem | któremu | denen | którym | |
| Biernik | den | którego | die | których |
| die | której | die | których | |
| das | którego | die | których |
7. Zaimki nieokreślone w języku niemieckim
Zaimki nieokreślone to wszystkie zaimki, które odnoszą się do nieokreślonej osoby, rzeczy lub ilości, a nie do określonych. Ta kategoria obejmuje ogólne słowa, które nie mogą być jasno zdefiniowane. Dość dosłownie obejmuje "wszystko" i "cokolwiek".
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku |
| irgendjemand, irgendwer | ktokolwiek |
| man | jeden |
| jeder | każdy |
| niemand | nikt |
| keiner, keine, kein | żaden |
| alle | wszyscy |
| jeder, jede, jedes | każdy, każda, każde |
| anderer, andere, anderes | inny, inna, inne |
| einige | niektóre |
| viel | wiele |
| etwas | trochę |
| viele, etliche | wiele, kilka |
| alles | wszystko |
| nichts | nic |
| etwas | coś, nieco |
| irgendetwas | coś, cokolwiek |
8. Zaimki wskazujące w języku niemieckim
Zaimki określone, z drugiej strony, odnoszą się do czegoś konkretnego. Obejmują one takie słowa jak "to", "tamto" i "te". Czy możesz wskazać palcem na coś konkretnego, kiedy używasz tych słów?
Wtedy najprawdopodobniej są to zaimki określone.
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku | Po niemiecku (liczba mnoga) | Po polsku |
| dieser | ten | diese | te |
| diese | ta | diese | ci |
| dieses | to | diese | te |
| der | ten | die | te |
| die | ta | die | te |
| das | to | die | te |
9. Zaimki pytające w języku niemieckim
Zaimki pytające są niezwykle pomocne i potrzebne do zadawania wszelkiego rodzaju pytań, które są czymś więcej niż tylko pytaniem z rodzaju "tak" lub "nie".
| Po niemiecku (liczba pojedyncza) | Po polsku |
| wie | jak |
| was | co |
| wo | gdzie |
| wann | kiedy |
| warum | dlaczego |
| wer | kto (mianownik) |
| wem | komu (celownik) |
| wen | kogo (biernik) |
| wessen | czyj (dopełniacz) |
A może pomogą nam Ernie i Bert?
Jest taka kultowa piosenka, którą zna każde niemieckie dziecko. Kiedyś była to piosenka intro do niemieckiej Ulicy Sezamkowej. Piosenka ta jest nie tylko świetna do nauki zaimków pytających (wer? wie? was? wieso? weshalb? warum?). Uczy nas również cennej życiowej lekcji.
Der, die, das (Sesamstraßenlied)
Tekst jest prosty, ale absolutnie genialny:
Kto? Jak? Co?
Dlaczego? Dlaczego? Dlaczego?
Kto nie pyta, pozostaje niemądry!
Tysiąc wspaniałych rzeczy
Można je zobaczyć wszędzie
Czasem trzeba zapytać
By je zrozumieć
Zawsze należy o tym pamiętać. Zaimki są mylące, podobnie jak wiele innych części języka niemieckiego. Nie przestawaj więc pytać, jeśli ich nie rozumiesz.
Dlaczego używamy tu "deren", a nie "dessen" i jaka była różnica między "sich" a "euch"?
PYTAJ!!! Pamiętaj, że kto nie pyta, pozostaje niemądry!
Na koniec
Jesteśmy dumni, że dotrwałeś do końca tego artykułu. Wiemy, że było to dużo do ogarnięcia. Zawsze możesz do niego wrócić, gdy będziesz miał pytania dotyczące któregoś z wielu, wielu zaimków, które tu omówiliśmy.
Nauka nowego języka może być na początku trudna, ale jest niezwykle satysfakcjonująca. Jeśli będziesz się starał, wkrótce odkryjesz też piękne oblicze nauki języka niemieckiego.
Po prostu bądź cierpliwy i nie poddawaj się. Nie bądź jak Karl. Idź do przodu.
(I zaglądaj na nasz darmowy blog o języku niemieckim, który jest pełen świetnych i przyjemnych lekcji o słownictwie i innych).
